ميرزا حسن حسينى فسايى

81

فارسنامه ناصرى ( فارسى )

گماشته‌گان به جاى گماشتگان لم يذرع به جاى لم يزرع مؤاثر به جاى مؤثر مهابا به جاى محابا مذبور به جاى مزبور نه‌بود به جاى نبود هنگامها به جاى هنگامه‌ها همچنين جمع بستن بعضى از كلمات فارسى به صورت عربى چون پيغامات و فرامين 2 . معانى خاص لغات : در فارسنامه ناصرى بعضى از لغات در معانى خاص و بدور از كاربرد معمولى آنها به كار برده شده است مانند : الف - آميختگى به معنى هرج و مرج و آشفتگى و درهم ريختگى : « . . . چون خبر آميختگى سپاه حسن خان به اكبر خان رسيد . . . » ( وقايع سال 1156 - گفتار اول ) مراتب آميختگى مملكت فارس را معروض داشت . . . » ( وقايع سال 1156 - گفتار اول ) ب - آرمانيدن : آرام كردن : « . . . شوريدگيهاى آن سامان را به حسن كفايت آرمانيد . . . » ( وقايع گفتار دوم - ميدان شاه شيراز ) ج - كاوش : ستيز و دشمنى : « . . . با اعيان لارستان بناى كاوش را گذاشت . . . » ( وقايع سال 1160 ) د - اهالى : حاكمان و متصديان امور : « . . . و ساير بلوك را به اهالى آنها سپردند . . . » ( وقايع سال 1293 - گفتار اول ) « . . . حكومت بلوكات فارس را به اهالى آنها و حكومت بندرعباس را به احمد شاه داد . . . » ( وقايع سال 1293 - گفتار اول ) ه - شوريدگى : هرج و مرج و آشوب : « به اندك زمانى شوريدگيها را به جمعيت بازگشت فرمودند . . . » ( وقايع سال 1293 - گفتار اول ) و - لجاره : رجاله ، مردم فتنه‌جو : « . . . با پنجاه هزار لشكر و لجاره وارد شيراز گشت . . . » ( وقايع سال 1157 - گفتار اول ) ز - واسوخته . . . : دلزده ، روى برتافته « . . . از مطالعه كتب حديث عامه واسوخته ، متوجه علوم رسميه گرديد . . . » ( علماى شيراز - گفتار دوم ) ح - خوددارى : درنگ ، توقف « . . . آنها را شكست فاحش داده كه تا شهر سارى خوددارى نكرده به شيخ ويس خان پيوستند . . . » ( وقايع سال 1199 - گفتار اول ) 3 . معنى كردن واژه‌هاى دور از ذهن : الف - بكاربردن لغات تركى چون اسامى ماهها از قبيل تنگوزئيل ، لوىئيل ، ايت‌ئيل و معنى كردن واژه‌هاى تركى : قزل‌اياغ : « . . . قزل‌اياغ در تركى به معنى پاى طلاست . . . » ( وقايع سال 1029 - جلد اول ) قوللر آقاسى : « . . . قوللر در تركى به معنى غلامهاست و « لر » نشانه جماعت و بزرگ ،